Elektrikli araçta 'yakıt' maliyeti neye göre belirlenir?
İçten yanmalı bir araçta maliyetin iki bileşeni vardır: 100 kilometrede yakılan litre ve litre fiyatı. Elektrikli araçta da mantık aynıdır; litre yerine kilovatsaat (kWh), litre fiyatı yerine kWh birim fiyatı kullanılır.
Aracın ekranında görünen ortalama tüketim genellikle 100 kilometre başına kWh cinsindendir. Şehir içi kullanımda bu değer düşer, otoyol hızlarında ve kış aylarında belirgin biçimde artar; bu nedenle hesaplamada kendi ortalamanızı kullanmak yayınlanan katalog değerlerinden daha doğru sonuç verir.
Şarj verimi neden maliyeti değiştirir?
Prizden çekilen enerjinin tamamı bataryaya girmez. Kablo, şarj cihazı ve batarya ısınmasından kaynaklanan kayıplar nedeniyle faturaya yansıyan enerji, aracın tükettiği enerjiden fazladır.
AC şarjda verim genellikle %85-90, DC hızlı şarjda %90-95 aralığındadır. 17 kWh/100 km tüketen bir araç %85 verimle şarj edildiğinde prizden 100 kilometre için yaklaşık 20 kWh çeker; maliyet bu brüt değer üzerinden hesaplanmalıdır.
Evde şarj mı, hızlı şarj istasyonu mu?
Aracın tükettiği enerji her iki durumda da aynıdır; farkı yalnız kWh birim fiyatı yaratır. Mesken tarifesiyle evde yapılan şarj çoğu senaryoda yol üstü DC hızlı şarjın belirgin biçimde altında kalır.
Karma kullanan sürücüler için pratik yöntem, iki senaryoyu ayrı ayrı hesaplayıp aylık kilometrenin ne kadarının evde ne kadarının istasyonda şarj edildiğine göre ağırlıklandırmaktır.
Benzinli veya dizel araçla karşılaştırırken nelere dikkat edilmeli?
Karşılaştırma yalnız enerji gideri üzerinden yapılmalıdır. Motorlu taşıtlar vergisi, sigorta, lastik, bakım ve değer kaybı gibi sahiplik giderleri iki araç türünde farklı işler ve bu hesabın dışındadır.
Enerji tarafında ise aynı aylık mesafe için elektrik gideri ile yakıt gideri yan yana konur. Kilometre başına maliyet çoğu senaryoda elektrik lehine çıkar; ancak yüksek tarifeli hızlı şarj ile düşük yakıt fiyatının birleştiği durumlarda fark kapanabilir, hatta tersine dönebilir.
Kaynaklar
İçerik, aşağıdaki yetkili kaynaklar ve hesaplayıcının yayınlanan varsayımları temel alınarak hazırlanmıştır.
- Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) — Elektrik perakende satış tarifeleri, akaryakıt fiyat izleme ve şarj ağı işletmeciliği düzenlemeleri
- Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı — Elektrikli araç şarj altyapısı ve enerji verimliliği bilgilendirmeleri